Service & Infos

De geschiedenis van het Slot Dankern

Dankern kijkt terug op meer dan 500 jaar geschiedenis. Een verhaal waarin drie families een belangrijke rol spelen. Niet alle details zijn historisch gedocumenteerd. Wij willen u echter een beetje inzicht in de geschiedenis van de waterburcht Dankern geven.

Ongeveer 500 meter van het kasteel vandaan vindt men op een nu bebost terrein een bewijs dat op deze plek een vroeg middeleeuws kasteel moet zijn geweest. Deze plek wordt nog steeds "de borg" (het kasteel) genoemd. Wie dit kasteel gebouwd heeft en wanneer is onbekend. Zeker is, dat het een bolwerk tegen herhaaldelijk binnenvallende Nederlanders moest vormen.

De oudste, bekende eigenaars van dit kasteel behoorden tot de familie "der von Beesten”.
Sinds het begin van de 16e eeuw wordt deze familie in een register in Münster genoemd als "Heeren von Dankern". In de daarop volgende jaren kwam Dankern als erfenis in handen van verschillende families. 1664 verkocht zijn eigenaar Heinrich von Mandelsloh een "aanzienlijk stuk land" aan de voormalige rentmeester van Meppen in het Emsland, kolonel Johann Heinrich Martels.

Het Emsland behoorde eeuwen tot het prinsbisdom Münster. Al in 1253 kocht de toenmalige prins-bisschop Otto van Munster graafschappen in de regio Emsland van de laatste eigenaares Jutta von Ravensberg, die getrouwd was met Wallram von Monzoye. Tot 1803 was de prins-bisschop van Münster de heerser. De toen geldende grondwet van het stift Münster bepaalde als vaste vertegenwoordiger van de landsheren een Drost. Deze drost voerde namens de vorst de overheidszaken. Tegelijkertijd had hij het toezicht over de rechterlijke macht. Samen met de ondergeschikte rentmeester regelde hij de belastingen en andere inkomsten, alsmede de administratie. De Drost van het Emsland woonde eerst in Meppen, daarna in Nienhues en op het laatst in “het Altenkamp” Aschendorf.

Johann Heinrich Martels kocht iets later het kasteel Dankern en de bijbehorende landerijen. Sinds 1667 werd hij genoemd als "Heer van Dankern". Zijn vader Gerhard Martels was getrouwd met Judith Röve, wiens vader rentmeester van het Emsland was onder drost Hermann von Velen. Zijn titel gaf hij, zoals toen gebruikelijk aan zijn schoonzoon door. Gerhard bekleede het ambt van 1632-1654, daarna, zijn zoon Johann Heinrich, de koper van Dankern.

Johann Heinrich bekleede het rentambt onder het bewind van de prins-bisschop Christoph Bernhard von Galen, waarvan de vertegenwoordiger de Drost van de Emsland Mathias Hermann von Velen was. Het Ambt van de rentmeester maakte de familie Martels tot tweede machtigste familie in het Emsland, meteen na de Drost van het Emsland. Hun invloed was zeer groot en het ambt was met veel bevoegdheden uitgerust, zodat de inkomsten enorm waren. Onder Johann Heinrich kwam familie Martels tot aanzienlijke rijkdom.

Deze rijkdom documenteerde Johann Heinrich Martels en zijn echtgenote Maria Elisabeth Osthoff door de bouw van het huidige kasteel, waarvan de bouw in 1680 begon. Bouwmeester werd Gottfried Laurenz Pictorius, deze was de docent van Schlaun, de bouwer van Clemenswerth en kasteel Brühl. 1689 voltooide Pictorius zijn werk door de oprichting van een vrijstaande toegangspoort. Niet alleen vanwege het fijne filigraan werk van de twee smeedijzeren poortvleugels is het op twee barokpijlers liggende poortboog het hoogtepunt van het hele systeem. Er hoort ook een groot park met waardevolle figuren van zandsteen bij.

Johann Heinrich, die in de geschiedenis – onder het bewind van Christoph Bernhard von Galen - die meer als 40 jaar een naam heeft gemaakt als rentmeester, zette de uitgebreide aankopen van zijn vader van gronden en tienden voort. In 1667 voegde hij zijn bezit aan het landgoed Wesuwe en het landgoed Lehrte toe. Hij stond ook bekend voor het droogleggen van omliggende moerassen. De verkregen grond had zulke proporties, dat meer als 40 kolonisten zich konden vestigen. Macht, invloed en rijkdom van de familie opgedaan door middel van dergelijke acties groeiden meer en meer. Voorbeeld van de rijkdom van de familie is de goedkeuring van een belastingslast van Meppen van 7000 daalders in 1666 tegen rente en veiligheid van een deel van de landsafgevaardigden. Hierdoor raakte de familie Martels verstrikt in een bijna 200 jaar durend juridisch conflict. Het ambt van de rentmeester van Johann Heinrich Martels in de jaren 1654-1696 en zijn gehele nalatenschap gingen over op zijn zoon Gerhard Heinrich. Hij was gehuwd met Anna Maria von Merkelsbach. Na de dood van Gerhard Heinrich ging in 1729 het land en het ambt over op zijn zoon Johann Heinrich, die getrouwd was in zijn eerste huwelijk met Maria Anna van Thurn en na haar dood met Cornelia Sybille Cox. Hij overleed op 25 December 1770, nadat hij en zijn gezin waren opgevoed voor de erfelijke adel.

Hij werd opgevolgd door zijn zoon, Johann Franz, die getrouwd was met Theodora van Dwingelo zu Lotten. Reeds onder zijn vader was een sterke daling van de financiële toestand te merken. Dus werd in 1753 een huis in Meppen en in 1754 het landgoed Wesuwe verkocht.
Zoon en erfgenaam van Franz-Ludwig, die getrouwd was met Maria Ludowica von Voorst klaagde in 1800 in een document, "dat onze familie is gebroken door jaren van conflict en eeuwigdurende onenigheid . Er zijn erfenissen, zelfs het grootste deel van de erfenis is gefragmenteerd of verkocht, en het hele landgoed Dankern staat voor de ondergang. "

1827 wint de familie het proces om de belastingschuld van 1666. De zogenaamde "Martelsche schuld" werd onlangs voorgelegd aan het Rijkskamergerecht in Wetzlar. Tot slot, heeft het Oberlandesgericht in Celle besloten dat aan de familie Martels uit Meppen de som van 30146 daalders moest worden uitbetaald. Maar het vonnis bereikte de familie in een tijd, waarin een dergelijk bedrag aan haar hachelijke financiële situatie niets had kunnen veranderen. Franz Ludwig von Martels verkocht Dankern 22 Mei 1832 aan de rijksvrijheer Johann Ignaz Franz von Landsberg-Velen. Als gevolg van deze verkoop, zijn de meeste originele meubels en bijna alle verslagen van de geschiedenis van Dankern en de plannen van de Bouwmeester Pictorius verloren gegaan, of ze zijn meegenomen of vernietigd door de familie van Martels.

De in Westfalen opgerichte families van de vrijheren van Landsberg Erwitte, evenals de heren van Velen waren 200 jaar geleden nauw verbonden met het Emsland. Al in 1556 begonnen met Hermann von Velen, in Westfalen, het tijdperk van de familie van Velen als Drost van het Emsland.

Acht generaties van de familie diende als prins-bisschoppen van de respectievelijke Drost van het Emsland.

Toen Hermann Anton Bernard, de laatste Drost van familie von Velen (1725-1767) overleed, stierf de familie uit. Erfgename van Velen's fideicommissum en daarmee de gehele Emslandse bezittingen was zijn dochter, die in 1756 met Klemens August Freiherr von Landsberg-Erwitte trouwde. Hun zoon, Paul Josef nam in 1792 de naam Velen bij de naam Landsberg en werd de eerste vrijheer von Landsberg-Velen.

Door vooruitziend pionierswerk hebben beide families veel bijgedragen aan de cultivatie van grote stukken veen en heide in het Emsland.

Een van de belangrijkste Drostes, Dietrich von Velen, 1611-1657, had in 1631 het zeer verwoeste Kasteel Papenburg met landerijen gekocht. Door veel energie en niet onaanzienlijke financiële middelen te gebruiken, bouwde hij een kanaal naar de Ems om het onuitputtelijke aanbod van turf naar het buitenland te vervoeren. "De moerassen werden drooggelegd, zodat er huizen gebouwd en land aangewezen kon worden voor landbouwgrond." Dit was de basis voor de hedendaagse stad Papenburg.

Johann Ignaz Franz Freiherr von Landsberg-Velen, de koper van Dankern was getrouwd met Ludowica gravin von Westerholt en Gysenberg. Op 15 Oktober 1840 werd hij verheven tot Pruisische graaf. Daarna werd het hoofd van een familie toegestaan om de titel "graaf" te gebruiken. Toen Johann-Ignaz op 16 September 1863 stierf, was zijn zoon Friederich Ludolf de erfgenaam. Hij was in zijn eerste huwelijk getrouwd met Sophie Barones von Imbsen. Onder Friederich Ludolf 1890-1894 vonden door de jaren heen substantiële uitbreidingen op Kasteel Dankern plaats . Ze gaven het gebouw zijn huidige uiterlijk.
De Pictorische bouw werd verhoogd met een extra verdieping, en op de twee kruispunten van de vleugels aan het hoofdgebouw werden torensgeplaatst. Deze supplementen zijn voorzien van rode baksteen, terwijl het originele bakstenengebouw van cement gips was. Deze maatregelen namen het gebouw niets van zijn grandeur en barokke uitstraling, maar vandaag de dag straalt het gebouw een, overeenkomend met de toen heersende smaak, zwaarwichtige waardigheid uit.
Toen Friedrich Ludolf op 15 oktober 1898 overleed, ging het bezit en de titel van Graaf over naar de Landsberg's Fideikommissie en zijn eerste zoon Maximiliaan. Zijn tweede zoon, Friedrich, getrouwd met Sophie Gravin von Westerholt en Gysenberg, had Dankern geërfd. Hier ondersteunde hij de cultivatie en de bebossing van het land.

Nadat zijn oudere broer Maximiliaan 31 December 1902 overleed zonder een mannelijke erfgenaam, werd Friederich heer van de Landsberg´sche fideikommissgoederen in Westfalen. Zijn nalatenschap Dankern ging aan zijn jongste zoon Otto Freiherr von Landsberg-Velen, die werd geboren op 31 juli 1890 in Dankern. Otto trouwde op 18 Oktober 1915 Gravin Maria Droste zu Vischering.

Na de eerste wereldoorlog nam hij in juli 1919 landgoed Dankern over. Otto Freiherr von Landsberg-Velen liet grote heidevelden en moerassen droogleggen en grotendeels bebossen. Twee jaar voor zijn dood op 18 September 1974 moest hij meemaken dat een zware storm in de nacht het hele bos, zijn levenswerk verwoeste.

Van de militaire gebeurtenissen van de Tweede Wereldoorlog is Dankern gespaard gebleven. Het was bijna drie jaar lang een tweede thuis voor Harense burgers. Haren zelf was in beslag genomen door de Britse militaire regering voor Poolse repatrianten.
Om voor de economische basis voor het behoud van het kasteel Dankern te zorgen, richte Manfred Freiherr von Landsberg-Velen 1970, het Ferienzentrum Schloss Dankern op. Het idee: Families met kinderen een betaalbare vakantie te bieden. Met het motto "Vakantie met het kind. Je hebt er geen kind aan" was het vakantiecentrum van het begin af aan succesvol. Het is een resort dat uniek is in Duitsland. Genesteld in het prachtige Emsland. Er zijn nu meer dan 700 vakantiehuizen met veel atracties voor vakantiegasten . Slot Dankern is het middelpunt van het vakantiecentrum en is volledig gerenoveerd. Slot Dankern is sinds meer als 150 jaar eigendom van de baronnen von Landsberg-Velen. Gedurende deze tijd is het slot vaak veranderd en aangepast aan de tijd. Tot op heden is Dankern op zijn eigen manier jong gebleven.